Dobierz właściwy kurs średni NBP do faktury w walucie obcej i różnic kursowych

Ustal kurs z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego datę sprzedaży lub wystawienia faktury, obowiązek przeliczenia kwoty VAT na PLN oraz zasady liczenia różnic kursowych.

Zestawienie ma charakter edukacyjny – rozbieżności między kursem dla VAT i PIT oraz wycena rozchodu waluty z konta (FIFO/LIFO) wymagają precyzyjnej ewidencji prowadzonej z księgową.

Na co zwrócić uwagę przy fakturowaniu w walucie obcej

  1. 01

    Wykazuj kwotę podatku VAT na fakturze zawsze w złotych

    Nawet jeśli cała faktura z polskim VAT opiewa na EUR lub USD, art. 106e ustawy o VAT wymaga przeliczenia i wykazania samej kwoty podatku VAT w złotych polskich (z informacją o tabeli NBP).

  2. 02

    Sprawdź datę powstania obowiązku w VAT wobec przychodu w PIT

    Zazwyczaj w obu podatkach stosuje się kurs średni NBP z ostatniego dnia roboczego przed wykonaniem usługi, ale przy fakturze wystawionej przed usługą kurs dla VAT i kurs dla PIT potrafią pochodzić z różnych dni!

  3. 03

    Rozlicz różnice kursowe na KPiR po otrzymaniu przelewu walutowego

    Jeżeli zarówno wartość na fakturze (netto), jak i faktyczna zapłata nastąpiły w walucie obcej, na KPiR porównujesz kurs zarachowania przychodu z kursem faktycznie zastosowanym lub średnim NBP z dnia przed wpływem.

  4. 04

    Pamiętaj, że na ryczałcie różnice kursowe rozlicza się odmiennie

    Upewnij się u księgowej, jak Twoja forma opodatkowania ujmuje dodatnie i ujemne różnice kursowe – na ryczałcie pomniejszają lub powiększają one przychód z działalności, bez rozliczania kosztów.

Przykład działania

Dane transakcji eksportu usług IT (B2B do Niemiec)

Usługa programistyczna zakończona 31.03 (wtorek). Faktura reverse charge na 4 000 EUR wystawiona 02.04. Przelew 4 000 EUR wpłynął na firmowe konto walutowe EUR w polskim banku dnia 15.04 (bez przewalutowania przez bank).

Schemat przeliczeń kursowych do uzgodnienia z księgową

1. Przychód podatkowy PIT i podstawa w VAT-UE (31.03): kurs średni NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego zakończenie usługi, czyli z 30.03 (np. 4,2800 PLN -> 17 120,00 zł). 2. Wpływ na rachunek walutowy (15.04): brak faktycznego przewalutowania przy wpływie, więc do wyceny wpływu stosuje się kurs średni NBP z ostatniego dnia roboczego przed wpływem, tj. z 14.04 (np. 4,3100 PLN -> 17 240,00 zł). 3. Dodatnia różnica kursowa na transakcji: 17 240,00 zł - 17 120,00 zł = +120,00 zł przychodu. Kolejna różnica kursowa (od własnych środków) powstanie przy późniejszej sprzedaży tych EUR w kantorze lub zapłacie z konta EUR za koszt.

Przekazywanie księgowej pełnych wyciągów z konta walutowego oraz historii wymian w kantorze online jest niezbędne do poprawnego policzenia dwóch warstw różnic kursowych.

Najczęściej zadawane pytania

Czy można przyjąć ten sam kurs NBP do VAT i do PIT przy pomocy uproszczenia ustawowego?

Tak, przepisy o VAT pozwalają podatnikowi wybrać stosowanie do przeliczenia VAT zasad kursowych z podatku dochodowego, z zastrzeżeniem obowiązku konsekwentnego stosowania tej metody przez co najmniej 12 kolejnych miesięcy.

Czy powstają podatkowe różnice kursowe od kwoty podatku VAT z faktury walutowej?

Co do zasady podatkowe różnice kursowe w PIT i CIT wylicza się wyłącznie od kwot netto (przychodu należnego i kosztu), natomiast różnice przypadające na sam podatek VAT są neutralne w podatku dochodowym.

Jaki kurs przyjąć, gdy usługa została wykonana w sobotę, niedzielę lub dzień świąteczny?

Stosuje się zawsze kurs średni danej waluty ogłoszony przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roboczym poprzedzającym dzień powstania przychodu lub obowiązku podatkowego (np. z piątku dla soboty, niedzieli i poniedziałku).

Dowiedz się więcej

Powiązane poradniki i wyjaśnienia do tego zadania

Przygotuj obieg dokumentów i nadaj uprawnienia ZAW-FA przed startem KSeF

Uporządkuj dostęp do Krajowego Systemu e-Faktur dla właściciela i księgowej, wygeneruj tokeny lub certyfikaty do programu fakturującego i ustal procedurę akceptacji kosztów.

Ustal moment ujęcia faktury korygującej przy rabacie, zwrocie lub błędzie ceny

Rozróżnij korektę z powodu pierwotnej pomyłki rachunkowej od korekty wynikającej z późniejszego rabatu lub zwrotu towaru i sprawdź dokumentację uzgodnienia w VAT.

Rozstrzygnij, kiedy wystarczy nota korygująca, a kiedy potrzebna jest korekta

Sprawdź, jakie pomyłki formalne poprawia nabywca notą korygującą poza KSeF, które pozycje kwotowe wymagają wyłącznie faktury korygującej sprzedawcy i co zmienił KSeF.

Rozlicz zaliczkę od klienta oraz wystaw spójną fakturę zaliczkową i końcową

Zrozum różnicę między obowiązkiem podatkowym w VAT (w dacie wpływu zaliczki) a przychodem w PIT/CIT (dopiero po wykonaniu usługi) i zamknij zamówienie fakturą końcową.

Wykorzystaj fakturę pro forma w sprzedaży bez błędnego księgowania przychodu

Zrozum, dlaczego pro forma jest wyłącznie ofertą handlową lub wezwaniem do przedpłaty, nie trafia do KPiR, JPK_V7 ani KSeF i wymaga wystawienia właściwej faktury po wpłacie.

Przygotuj poprawne refakturowanie mediów lub kosztów dodatkowych na kontrahenta

Rozróżnij odsprzedaż samodzielnej usługi (np. liczniki wody i energii przy najmie) od kosztu ubocznego wchodzącego do podstawy opodatkowania usługi głównej.